Nathalie Hoef, Departement Zorg
Die ruimte voor gezondheid mag je volgens ons zowel letterlijk als figuurlijk nemen. Letterlijk in de zin van open ruimte en ruimte voor ontmoetingsplaatsen, fietsinfrastructuur, wandelpaden, speelpleintjes, volkstuintjes, natuur/groen, parken en pleinen. Figuurlijk in de zin dat we de ruimte nemen voor overleg en samenwerking over verschillende diensten heen om gezondheid breed mee te nemen in alle projecten en plannen volgens het principe van Health in All Policies. Alle disciplines (dienst ruimtelijke planning, dienst mobiliteit, groendienst, milieudienst, dienst klimaat, sportdienst, jeugddienst, technische dienst, …) hebben immers een invloed op gezondheid, waardoor samenwerken cruciaal is.
Departement Zorg, Afdeling Preventief Gezondheidsbeleid kijkt breed en integraal naar gezondheid: meer bepaald naar gezondheidsbescherming en gezondheidsbevordering op zowel fysiek, sociaal als mentaal vlak. We kijken niet enkel naar invloeden van rechtstreekse polluenten (onder andere NO2, PM2,5, BC en geluid), maar ook naar de invloed van het klimaat. Een voorbeeld hiervan is de invloed van hitte en watertekorten/overstromingen op gezondheid, of de invloed van ruimte en groen – of net het tekort aan ruimte en groen – op het welzijn. In een gezonde publieke ruimte is er oog voor plaatsen waar we stilte, rust en verkoeling kunnen opzoeken, maar ook voor plaatsen waar er ruimte is voor ontmoeting, vrije tijd en sport.
We kijken ook naar de invloed van bewegen op gezondheid. Vandaar ook de nadruk op het stimuleren van actieve verplaatsingen en het volgen van het STOP-principe. Naast de positieve invloed van stappen en trappen op luchtvervuiling en geluidshinder doen voetgangers, fietsers en openbaarvervoergebruikers méér aan lichaamsbeweging dan automobilisten die eerder een sedentaire levensstijl hebben. De nodige infrastructuur hiervoor neemt ook minder ruimte in dan die voor personenwagens, ruimte die dan voor andere doeleinden kan worden ingezet. Meer actieve beweging is ook vanzelfsprekender als er oog is voor kernversterking, nabijheid en voldoende functiemix. Op die manier kan de autoafhankelijkheid en het autobezit dalen. Bovendien komen de maatregelen voor een gezonde publieke ruimte naast gezondheid vaak ook milieu en klimaat ten goede. Binnen de functiemix is idealiter ook aandacht voor gezonde voeding en rookvrije buitenruimte voor kinderen. Die ruimte voor gezondheid gaat dus over een heel aantal uiteenlopende en elkaar beïnvloedende deelaspecten die allemaal hun belang hebben binnen een Gezonde Publieke Ruimte. Het is quasi onmogelijk hier alle deelaspecten uit te schrijven. Daarom hebben we gekozen voor een interactieve woordenwolk. De twee woordenwolken vormen zowat de spil van een Gezonde Publiek Ruimte, namelijk meer natuur (groen/blauw, ook in de bebouwde omgeving) en meer actieve verplaatsingen (te voet gaan en fietsen).