Loïc Bar, CEO Opinum
We leven in een tijd waarin steden voor steeds grotere uitdagingen komen te staan bij het beheer van hun hulpbronnen, water en energie. Steeds meer doen publieke netwerkbeheerders een beroep op databestanden om hun steden optimale diensten aan te bieden. Een voorbeeld hiervan zijn slimme meters. Deze technologie biedt nauwkeurige, bruikbare informatie die – indien goed geanalyseerd – de manier waarop deze vitale hulpbronnen worden beheerd grondig kan veranderen.
Meten om de toekomst beter voor te bereiden
Een intelligente planning van de toekomst zonder gedetailleerde kennis van de huidige situatie is niet mogelijk. Data zijn hier cruciaal, omdat ze een beeld geven van het energie- en waterverbruik in steden. Dankzij de slimme meters van netwerkbeheerders en andere realtime monitoring tools is het nu mogelijk om snel afwijkingen op te sporen. Zo kunnen lekken in waternetwerken, die vroeger maandenlang onopgemerkt bleven, nu in geen tijd worden opgespoord. Ook abnormaal hoog energieverbruik kan zo sneller gedetecteerd en gecorrigeerd worden.
In verschillende projecten die door Opinum werden opgezet, ontdekten we gevallen van buitensporig energieverbruik in stedelijke infrastructuur of gebouwen. Concreet vertaald: onze oplossing, die wordt gebruikt door netwerkbeheerders zoals Enedis in Frankrijk, helpt meer dan 10.000 aangesloten steden om hun hulpbronnen beter te beheren. Dankzij de gegevens die slimme meters verzamelen, konden we problemen snel opsporen – of het nu ging om verwarmingen die onnodig aan blijven staan, inefficiënte systemen in gebouwen of storingen in de straatverlichting. Sommige straatlantaarns bleven soms overdag branden, wat leidde tot een aanzienlijk overmatig energieverbruik. Met dergelijke informatie kunnen steden een solide basis leggen voor een beter energie- en waterbeheer.
Een datagestuurde, pragmatische aanpak
Eenmaal een stand van zaken is opgemaakt, is het tijd om in actie te treden. Het is echter een illusie dat de consumptie op alle fronten tegelijk verbeterd kan worden. Steden moeten hier, net als bedrijven, een pragmatische aanpak hanteren: het is essentieel om acties te prioriteren in functie van potentiële winsten. Data spelen hierbij een sleutelrol. Ze helpen bij het identificeren van de juiste hefbomen om actie te ondernemen waar dit de grootste impact zal hebben in termen van zowel energetische als financiële besparingen.
Slimme meters en andere systemen voor gegevensverzameling leveren informatie over de verdeling van het verbruik. Ze laten toe om te beoordelen waar de inspanningen prioritair moeten worden geconcentreerd. In sommige gevallen kan dit het verminderen van waterverlies door lekken betekenen, in andere het optimaliseren van het energieverbruik tijdens daluren of het stimuleren van correct gebruik. Het doel is niet om alles overal tegelijk te verbeteren, maar om gerichte verbeteringen aan te brengen en een snel rendement op de investering te behalen. Deze winst kan vervolgens ingezet worden om verder te gaan in het goede beheer van hulpmiddelen. Quick wins zijn daarbij haast altijd het resultaat. Andere acties zullen meer tijd in beslag nemen, maar kunnen worden gepland in lijn met de doelstellingen voor verbruiksvermindering.
Elektrificatie van het verbruik: toekomstige uitdagingen voor het beheer
Als we naar de toekomst kijken, staan de steden voor een enorme uitdaging: de toenemende elektrificatie van allerhande toepassingen. Het koolstofvrij maken van onze economie zal grotendeels leiden tot de massale elektrificatie van vervoer, gebouwen en industriële processen. Dat betekent niet alleen een revolutie voor de energie-infrastructuur, maar ook voor de manier waarop energie dagelijks wordt gebruikt.
In dat kader zullen steden, die grote energieverbruikers zijn, een steeds actievere rol moeten spelen. Ze moeten hun gedrag aanpassen door energie te verbruiken op momenten dat die goedkoper of in overvloed beschikbaar is.
Ook al ligt het onderwerp nog niet bij alle lokale overheden op tafel, toch is het van essentieel belang om te anticiperen op deze paradigmaverschuiving en instrumenten in gebruik te nemen die de steden als copiloot zullen bijstaan in hun energieverbruik.
De technologie helpt, maar de mens blijft aan zet
Data en technologie mogen dan nog krachtige hulpmiddelen zijn, ze kunnen niet alles alleen aan. We moeten eindgebruikers sensibiliseren om tot een optimaal beheer van hulpbronnen te komen. Een treffend voorbeeld was dat van een lokale overheid waar het meest energie-intensieve gebouw per vierkante meter, een begraafplaats bleek te zijn. Onderzoek wees uit dat de conciërge de elektrische verwarming de hele nacht op volle toeren liet draaien. Hij had weinig interesse in energiebesparing. Dit geval illustreert duidelijk dat het de mens is die zich bewust moet worden van hoe technologie deze storingen kan corrigeren.
Energie-efficiëntie krijg je enkel door een combinatie van technologie, gegevensanalyse en gedragsverandering. Spaarzaamheid en gezond verstand maken integraal deel uit van de oplossing. Bewustmaking speelt dus een essentiële rol in het stedelijk beheer van hulpbronnen.
De koppeling van technologie en spaarzaamheid voor een duurzame toekomst
Gegevensbestanden vormen een onmisbare hefboom voor de optimalisatie van het water- en energiebeheer in onze steden. Dankzij hen krijgen we een beter inzicht in de huidige situatie, kunnen we to-do-acties prioriteren en ons voorbereiden op een toekomst waar de elektrificatie van alle verbruik centraal staat. Maar technologie alleen volstaat niet: die zal gepaard moeten gaan met een bewustmaking van de gebruikers en met een collectief engagement voor een spaarzamer verbruik.
Bij Opinum zijn we ervan overtuigd dat deze alliantie tussen technologie, data en menselijk management de sleutel aanreikt voor het benaderen van toekomstige uitdagingen. Steden moeten daarbij het potentieel van digitale data ten volle benutten om hun hulpbronnenbeheer slimmer, duurzamer en veerkrachtiger te maken.
Meer info:
www.opinum.com
